Sa Isang Diyos na Hindi Kilala

Acts 17:22-31

Atenas—Kapitolyo at lungsod sa Greece na kung saan sumilang ang mga pilosopo na gaya ni Plato (428-c. 347 BC.), Socrates (384-322 B.C.), Sophocles (496-c. 406 B.C.), Euripides (480-406 B.C.).  Sa ibang salita, ang Greece ay kasama sa tinatawag na Gentil.

Areopagus—An ancient Greek court which met on a low, rocky hill of that name west of the Acropolis in ancient Athens. The court consisted of a council of nobles who met in the open; the accuser and accused stood on platforms cut from the rock.

Lubhang Relihioso (Too superstitious)

      1) Irrational fear of what is unknown or mysterious, esp. in connection with religion.  2) Any blindly accepted belief or notion.

 

Sa Isang Dios na Hindi Kilala

Dalawa ang ibig sabihin nito:
Una, ang Atenas ay isa sa mga lugar ng Greece na tumatanggap na hindi iisa ang Dios at marami na silang nalaman na mga Dios.  Sa totoo lang hindi lang iisang altar ang nagtataglay nito kundi marami at ang nakalagay sa iba ay “Sa mga Dios na hindi kilala”.  At dahil sa dami ng mga Dios ay hindi nila malaman kung may nakakaligtaan sila na hindi nila natatawag.  O kaya dahil sa dami ng Dios na kanilang nalalaman ay may isang hindi nila nakikilala.  Ito ay isang katagang nagsasabi na ang taga-Atenas ay may takot sa mga Dios, at upang hindi maparusahan ay magpapalusot.  Ibig sabihin ito ay katagang nagpapalusot o ‘playing safe’.  Gustong makasigurado.  Mukhang maganda itong damdamin ng isang tao na dapat katakutan ang isang makapangyarihan ngunit hindi maganda na hindi mo kilala ang iyong kinatatakutan.

Pangalawa, ang katagang ito ay nagbibigay kahulugan na mayroon nakakikilala ng isang Dios maliban sa mga ibang dios, ngunit ito’y hindi nila lubos na nakikilala.  Ito ay isang Dios na gusto pa nilang makilala ng lubusan.  May nagsasabi na ito ay ginamit ni Socrates sa kanyang kapanahunan upang sabihin na mayroon siyang nakikilalang iisang tunay na Dios at pabulaanan ang pagsamba sa maraming Dios na siyang dahilan kung bakit siya ay pinatay.

Samakatuwid, ito ay isang salita na nagsasabing dalawang grupo na ang sabayang lumalago sa Atenas.  Ang grupo na mga naniniwala sa maraming Dios lito sa kanilang paniniwala, at ang grupo ng mga naniniwala sa iisang tunay na Dios na hindi nila lubusang inihahayag.

Ito ang sinamantala ni Apostol Pablo na ginamit upang mahimok ang mga hindi pa nakakikilala sa iisang tunay na Dios.  Ito ang kanyang mga sinabi:

Act 17:22  At tumindig si Pablo sa gitna ng Areopago, at sinabi, Kayong mga lalaking taga Atenas, sa lahat ng mga bagay ay napapansin kong kayo’y lubhang relihioso.

Act 17:23  Sapagka’t sa aking pagdaraan, at sa pagmamasid ng mga bagay na inyong sinasamba, ay nakasumpong din naman ako ng isang dambana na may sulat na ganito, SA ISANG DIOS NA HINDI KILALA. Yaon ngang inyong sinasamba sa hindi pagkakilala, siya ang sa inyo’y ibinabalita ko.

Act 17:24  Ang Dios na gumawa ng sanglibutan at ng lahat ng mga bagay na naririto, siya, palibhasa’y Panginoon ng langit at ng lupa, ay hindi tumatahan sa mga templong ginawa ng mga kamay;

Act 17:25  Ni hindi rin naman pinaglilingkuran siya ng mga kamay ng mga tao, na para bagang siya’y nangangailangan ng anomang bagay, yamang siya rin ang nagbibigay sa lahat ng buhay, at ng hininga, at ng lahat ng mga bagay;

Act 17:26  At ginawa niya sa isa ang bawa’t bansa ng mga tao upang magsipanahan sa balat ng buong lupa, na itinakda ang kanilang talagang ayos ng mga kapanahunan at ang mga hangganan ng kanilang tahanan;

Act 17:27  Upang kanilang hanapin ang Dios baka sakaling maapuhap nila siya at siya’y masumpungan, bagaman hindi siya malayo sa bawa’t isa sa atin:

Sa Isang Dios na Matatagpuan Natin ang Ating Pagkatao

Paul presented theological anthropology against an outright materialism.  (Against atheists and agnostics)

Somebody said:  “An outright materialism (Matter is the only real being, and is eternal) is the only ground of such an evolution; and outright materialism is outright atheism.  With atheism, atheology.

Act 17:28  Sapagka’t sa kaniya tayo’y nangabubuhay, at nagsisikilos, at mayroon tayong pagkatao: na gaya naman ng sinabi ng ilan sa inyong sariling mga manunula. Sapagka’t tayo nama’y sa kaniyang lahi.

Act 17:29  Yamang tayo nga’y lahi ng Dios, ay hindi marapat nating isipin na ang pagka Dios ay katulad ng ginto, o ng pilak, o ng bato, na inukit ng kabihasnan at katalinuhan ng tao.

PANGWAKAS
May dalawang pamamaraan upang makilala ang Dios:

Una, Innate Knowledge—Under normal conditions, a certain knowledge of God naturally develops in man.

Pangalawa, Acquired knowledge—This is not obtained without efforts on man’s part, but it is the result of his conscious and sustained pursuit of knowledge.

Saganang akin, walang ibang kaalaman liban sa pagkakilala sa isang Dios na pinagmulan ng lahat ang makapagbibigay ng mainam na pang-unawa sa buhay.  Bawat tao na naghahanap ng kasagutan sa mga katanungan ng buhay, ang pagkilala sa Dios ay higit na nagbibigay ng kabuluhan.  Ang isang lipunang hindi nakakikilala sa tunay na Dios ay patuloy na umiikot sa kadiliman at nananatiling nagtataglay ng buhay na walang kabuluhan at direksyon.

Sa ating lipunan may paalala si Apostol Pablo, sabi niya:
Act 17:30  Ang mga panahon ng kahangalan ay pinalipas na nga ng Dios; datapuwa’t ngayo’y ipinaguutos niya sa mga tao na mangagsisi silang lahat sa lahat ng dako: Act 17:31  Sapagka’t siya’y nagtakda ng isang araw na kaniyang ipaghuhukom sa sanglibutan ayon sa katuwiran sa pamamagitan ng lalaking kaniyang itinalaga; na ito’y pinatunayan niya sa lahat ng mga tao, nang siya’y buhayin niyang maguli sa mga patay.